YAPBOZ

         

          Yapboz ya da Puzzle her yaşta insanın hoşuna giden bir oyundur. Aslında oyun gibi gözüken mükemmel bir eğitim aracıdır. Haydi gelin yapbozun kazandırdıklarına bir bakalım.

1. Ayırt etme yeteneğini geliştirir.
2. Sabırlı olma duygusu kaandırır.
3. Deneme yanılma ile çalışmayı öğretir.
4. Yaratıcılığı geliştirir.
5. Başarı duygusunu tattırır.

           Peki çocuğumuzu neden yapbozla oynamaya alıştırmıyoruz. Madem bu kadar çok kazanımı var.
Çocuğun yapbozla oynamayı sevmesi için öncelikle yapboza alışması lazım. Bu noktada da anne ve babaya çok görev düşüyor. Sabırla çocuğunuza yapbozla oynamasını göstermeniz gerekiyor.
          Çocuğunuzun sevdiği bir yapboz almakla başlayın. Hatta onunla birlikte yapboz almaya gidin. Çocuğun yaşına göre alacağınız yapboz değişir. Ama 1 yaşındaki bir bebekle de yapboz çalışması yapabilirsiniz. Büyük parçalı (2 veya 3 parçalı) basit figürler 1 yaş bebeği için uygundur. Bırakın önce incelesin, keşfetsin. Daha sonra ona anlatın ve gösterin. Zamanla kendisi yapmak isteyecektir.
          Çocukları yapbozla oynamaya ne kadar küçük yaşta alıştırırsak işimiz o kadar kolay olur. Bu oyunun anne baba açısından en önemli faydası ise çocuk artık oyuncakçı gördüğünde oyuncak değil yapboz almanızı isteyecektir. Siz de yine kurallar dahilinde ama durumdan mutlu olarak ve gönül rahatlığıyla ona yapboz alabilirsiniz.

KÜÇÜK KAS GELİŞİMİNİ DESTEKLEYELİM

            Son zamanlarda kitaplarda bu uygulama sıkça yapılır oldu. Bebek kitaplarını alıp incelerseniz içinde keçe, cırt cırt, düğme, pamuk, tüy... gibi dokuların olduğunu görürsünüz. Bu tarz uygulamalar bebeğin hissetme duygularını harekete geçirip ayırt ediciliği geliştirir. Peki bu uygulamayı illaki kitap sayesinde mi yapabiliriz?
Tabiki hayır. İşte size güzel bir uygulama örneği.

DOKUNUŞ ÖRTÜSÜ
Polar ve bebeğinize göre bir battaniye edinin. daha sonra size gerekli olan doku malzemeleri ise şöyle:

• Büyük düğme
• keçe
• cırt cırt
• kurdale
• yün ip
• yumuşak tüylü ip
• ponpon.....

            Malzemeleri artırmak mümkün. Şimdi her malzemeyi aralıklı olacak şekilde battaniyenin üzerine sıkıca dikin.
            Bebeğinize önce oyunu öğretmeniz gerekiyor. Onun elini alın ve yumuşak bir dokuya değdirin. yüzündeki ifadeyi izleyin. Daha sonra farklı dokulara temas ettirin ve bebeğinizi izleyin. Bebeğiniz oyuna alıştığında artık onu batttaniyesiyle yalnız oynamaya bırakabilirsiniz.

BEDENSEL HAREKET OYUNLARI

           Bedensel hareketler bebebğin gelişiminde çok önemlidir. Kol e bacak hareketleriyle başlayan süreç daha sonra sürünme, yuvarlanma, emekleme, yürüme ve koşma olarak son bulur. Siz de artık içiniz rahat bir şekilde çocuğunuzun gelişimini izlersiniz.
           Bebek ilk bedensel harekete başlarken yuvarlanma ve sürünme uygulamaları ile yer değiştirmeye çalışır. Siz de bu durumda onun işini kolaylaştırmak için bazı oyuncaklarla bebeğinize destek olabilirsiniz. Bebek desteklenmeli ki büyük kas gelişimi sağlanmış olsun.
Size lazım olan şey yumuşacık bir merdane. Hani şu hamur açmakta kullanılanlardan. Bunu nasıl mı yapacaksınız. İşte malzemeler....

MALZEMELER

1. Pamuklu kumaş
2. Sünger veya pamuk 
3. İğne, iplik
4. Kuldale

YAPILIŞI

Kullanacağınız kumaşı dikdörtgen biçiminde kesin daha sonra onun uçlarını dikin. Rulo şeklindeki kumaşın içine sünger veya pamuk doldurun. Rulonuz biraz sert olmalı. En son uç kısımlarını tutma yeri kalacak şekilde dikin. Diktiğiniz yerleri kurdale ile hem süs amaçlı hem sağlamlaştırmak için bağlayın. Görünümü şeker paketi gibi olmalı.

Bebeğiniz bu rulo sayesinde yerde daha kolay hareket edecek ve oyun haline geldiği için bundan keyif alacak.

YENİDOĞANIN İLK OYUNCAKLARI

            Anne veya baba olacağınızı öğrendiğiniz andan itibaren içiniz kıpırdamaya, heyecanınız artmaya ve neler yapacağınızı düşünmeye başlamış bir halde bulursunuz kendinizi. Güzel duygulardır, güzel heyecanlardır bunlar. Ama bazen de ne yapacağımızı bilemez bir halde oluruz. Ne alsam, acaba bu zararlı mı, gelişimini destekler mi...... Sorular uzar gider kafamızda.
            İşte size yeni doğanın odasını süslemek için ve onun bilişsel, duyuşsal, psikomotor gelişiminin sağlıklı olmasını sağlamak için oyuncak önerileri.

1) KUMAŞ KÜPLER

            Bu oyuncağı kendiniz evde yapabileceğiniz gibi hazır da temin edebilirsiniz. Önce gelin faydasını konuşalım.
            Tabiki ilk günlerde bu oyuncak bebeğinizin çok işine yaramaz. Ama 3 üncü ayı devirdiğinizde nasıl keyifli olur anlatamam. Bir kere bu küpler süngerden ve kumaştan oluştuğu için son derece zararsızdır. Ayrıca eğer evde yaparsanız kumaşı siz seçeceğiniz için son derece sağlıklı bir oyuncak haline gelir. Bebeğinizin algı düzeyini inanılmaz geliştirir. Çünkü her küp farklı renkte, farklı desende, farklı boyda olabilir. Ayrıca küpün üzerinde sadece renkler, sadece sayılar, sadece hayvanlar, sadece meyvalar......... çoğaltmak mümkün olabileceği gibi küpün her yüzeyinde de farklı bir nesne olabilir. Bundan sonrası sizin yaratıcılığınıza kalmış.
           Bu harika küpler sayesinde bebeğinizin ilk aylarında onun sosyalleşmesini, öğrenmesini en önemlisi gelişmesini sağlamış olursunuz.

2) YUMUŞACIK OYUNCAKLAR
      
         Bu oyuncakları da kendiniz yapabilir veya hazır olarak temin edebilirsiniz. Eğer kendiniz yapacaksanız polar kumaş ve elyaf kullanmanız önerimdir.
         Yumuşak oyuncakların boyutunu ayarlayabilir, istediğinşz nesneyi yapabilirsiniz. Bebeğin yatak süslemesinde kullanmaya başlayıp daha sonra onun eğitimi ve eğlenmesi için kullanabilirsiniz.
          Belki bebeğinizin vazgeçilmez oyuncağı olurlar. Hem ona zarar vermeden hem de eğlenerek öğrenmesini sağlarlar.
          Bakarsınız bu oyuncakları tuvalet eğitimi veya yaşadığınız bir yemek problemi esnasında da kullanırsınız. Hayatın bize ne getireceğini bilemeyiz. Bebeğiniz için önceden hazırlıklı olamak iyi olur.

Ne kadar güzel hazırlanmışlar değil mi?
Her biri ayrı bir eğitsel materyal adeta.
Siz yaratıcılığınızı kullanarak daha güzellerini yapabilirsiniz.
Eminin ki bebeğiniz için yapacağınız oyuncaklar size de çok keyif verecek. KOLAY GELSİN.

DİKKAT OYUNU

• Çocuğunuzun dikkat düzeyini ölçmek veya artırmak istiyorsanız onu da sizi de sıkmayacak oyunlarla bunu yapabilirsiniz.

• Bu oyunu 2 yaşından itibaren çocuğunuzla rahatça oynayabilirsiniz.

MALZEMELER: Resimli dergiler, makas
OYNANIŞI: Bu oyunu oynarken size bol bol resim lazım. Bu resimler hayvanlardan, çiçeklerden, insanlardan, taşıtlardan... aklınıza gelebilecek herşeyden olur. Elde ettiğiniz resimleri farklı gruplar olması koşuluyla üçgen, kare, daire, dikdörtgen... şekillerinde kesin.
Mesela elinizde balık resmi var onu üçgen şeklinde kestiniz. Otobüs, çocuk, gül resimlerini de üçgen kestiniz.
Şimdi de kare keseceksiniz. Uçak, papatya, bebek, dondurma resimlerini kare kestiniz.
Resimleri ve şekilleri çeşitlendirmek sizin elinizde.

Oyunu oynarken resimler karışık bir şekilde ama görünür biçimde duracaklar. Çocuğunuza siz komut vereceksiniz o resmi bulup size uzatacak.
Mesela:
_ Kare uçak resmi nerede?
_ Üçgen kırmızı gül nerede?

• Örnekleri ve soruları çeşitlendirmek, çoğaltmak, basitleştirmek sizin elinizde.

• Bu oyunla bir taşla 4-5 kuş vurabilirsiniz. Çocuğunuza renkleri, şekilleri, taşıtları, meslekleri...... istediğiniz her şeyi öğretebilir ve en önemlisi dikkat düzeyini artırabilirsiniz.

ZİHİNSEL GELİŞİM OYUNLARI

 Zihinsel gelişim; beynin ve sinir sisteminin olgunlaşmasıdır. Birey bu sayede çevreye daha iyi uyum sağlamaktadır.
Çocuğumuzun zihinsel gelişimini destekleyerek onun uyum sürecini geliştirebiliriz.
Doğduğu günden itibaren 3 yaşına kadar olan süreçte çocuğumuzun zihinsel gelişimine nasıl destek olacağımız etkinliklerle daha anlaşılır olacaktır.

• Bebek algılama sürecine aslında hemen başlayabilir. Ama anne ve baba olarak sizler istediğiniz zaman bu etkinlikleri yapmaya başlayabilirsiniz. İster bebeğin tepkilerini bekleyin, ister sizin hazır oluşunuzu ya da hiç beklemeden başlayın karar sizin.

1. Bebeğe rahat kıyafetler giydirin. Güvenlik önlemi alarak ister yatakta ister yerde minder üzerinde özgürce hareket etmesine fırsat verin.
2. Sesli ve ışıklı oyuncakları yakınına koyun ve dikkatini çekin.
3.  Elleine ve ayaklarına renkli çoraplar ve eldivenler takarak onları fark etmesini sağlayın.
4. Ceeeee oyunu oynayın. Bebeğe görünün sonra saklanın ve ortaya ceee diyerek çıkın.
5. Tel sarar tekerlemesini ve hareketlerini öğretin. (Tel sarar Ayşe tel sarar tel çözer Ayşe tel çözer.)
6. Onunla evcilik oynayın.
7. Evde ve dışarda (güvenlik önlemi aldıktan sonra) keşifler yapmasına izin verin.
8. 2 yaştan itibaren eşleştirme oyunu oynayın. Oyun kıyafetlerle, resimlerle, mandallarla, kaşıklarala oynanabilir.
9. Renkler ve büyük küçük hakkında konuşun.
10. Hatırlamasına yönelik sorular sorun. (Biraz önce kim geldi?vb.)
11. Çocuğunuzun hayali oyun oynamasını destekleyin.
12. Ona oyun kurma becerisi kazandırmak için fikirle verin ve onunla oynayın.
13. Farklı yerleri gezin ve oralar hakkında konuşun.
14. En en en önemlisi ÇOCUĞUNUZA YAKIN OLUN VE ONU ÖPEREK, SARILARAK DESTEKLEYİN.

1 YAŞ GELİŞİM OYUNU

MALZEMELER: Orta büyüklükte top veya gazete kağıdının yuvarlanıp top haline getirilmesi
OYNANIŞI:
Çocuğunuzla yere karşılıklı olarak oturun ve bacaklarınızı açın. Topu ona yuvarlayın ve onun da size yuvarlamasını sağlayın. Çocuğunuz topu her yuvarladığında aferin deyin ve ona gülümseyin.

Bir süre sonra topu attıktan sonra yaşasın diye elinizi çırpın. Çocuğunuz sizi taklit edene kadar bu eylemi sürdürün. Çocuğunuz yapmaya başlayınca onu aferin diyerek tebrik edin ve çocuğunuza sarılın.

• UNUTMAYIN:

       Çocuklar öğrendiklerinin çoğunu aileden alırlar. Bunu yaparken en basit yöntem olan taklit etmeyi kullanırlar. Çocuğunuzun nasıl olmasını istiyorsanız o şekilde davranırsanız çocuğunuz sizi taklit ederek öğreneceğinden istediğiniz gibi çocuk yetiştirebilirsiniz.

0-1 YAŞ GELİŞİM OYUNU

• Çocuklarımızın gelişimi çok önemlidir. 0-1 yaş bebeğinin gelişimine katkıda bulunmak için aşağıdaki oyun hem eğlenceli hem de öğretici olacaktır. Çocuğunuzla kaliteli zaman geçirmek için oyunlar faydalı etkinliklerdir.

MALZEMELER: Küçük geniş bir sepet veya kutu ve oyuncaklar
OYNANIŞI:
Bebeğinizin yanına oturun. Siz ona göstermek ve öğretmek için oyuncakların ve sepetin yanına oturun. Aldığınız oyuncağı sepete atın ve ardından alkışlayıp sevinin. Oyuncağı atarken ismini ve yaptığınız eylemi söyleyin.
Örneğin: -Şimdi bebeği kutuya attım.
Daha sonra bebeğiniz sizi taklit ederek oyuncakları kutuya atacaktır. Bebeğinizin oyuncağı her atışını mutlaka kutlayın ve ona gülümseyin.

BEDEN VE HAREKET GELİŞİMİ

0-3 yaş beden gelişimi çocuklarımızın ileriki dönemi için çok önemlidir. Çocuklarımızın gelişiminin doğru mu yoksa geri mi olup olmadığını anlamak çok önemlidir.

• 0-3 yaş çocuğunun yapması gereken hareketler

      1. BÜYÜK KAS HAREKETLERİOturmak, yürümek, koşmak, merdiven çıkmak, top oynamak, hoplamak, zıplamak....

      2. KÜÇÜK KAS HAREKETLERİ
Kağıt kopartmak, yırtmak, kalem tutmak, çizgi çizmek, sayfa çevirmek, boya yapmak, makas tutmak....

• Her çocuğun gelişimi farklıdır. Bu nedenle bu hareketlerin ortaya çıkışı bazen geç veya erken olabilir. Bu durum endişe yaratmamalıdır.

• Ancak çocuk 18 aylık olduğu halde hala yürümüyorsa mutlaka bir doktora danışılmalıdır.

Çocuklarımızın hareketini geliştirmek için oyun çok önemlidir. Oyun oynarken farkında olmadan gelişime katkı sağlarız.

• uzanma
• yakalama
• bırakma
• atma 

Bu beceriler oyunlar sayesinde daha da geliştirilir. Çocuğun sağlıklı büyümesine katkıda bulunulur.